ADRENAL CERRAHİ · KAPALI YÖNTEM

Laparoskopikadrenalektomi

Böbrek üstü bezinin küçük kesilerden kamera yardımıyla çıkarılmasıdır. Uygun hastalarda daha az ameliyat sonrası ağrı, daha kısa hastane yatışı ve günlük yaşama daha erken dönüş sağlayabilir.

Tıbbi İçerik: Prof. Dr. Hüseyin Yüce BircanSon Güncelleme: 11 Ekim 2026Okuma Süresi: 7 dk.

Her adrenal kitle ameliyat gerektirmez.Hormon üretimi, görüntüleme özellikleri ve kişisel riskler birlikte değerlendirilir.

Ameliyatın adıLaparoskopik adrenalektomi

Temel amaçHastalıklı adrenal bezin güvenle çıkarılması

Kararı belirleyenlerHormon testleri, görüntüleme ve klinik durum

Laparoskopik adrenalektomi nedir?

Adrenal bezler, her iki böbreğin üst kısmında bulunan ve kortizol, aldosteron ile adrenalin gibi hormonların üretiminde rol alan küçük organlardır. Adrenalektomi, hastalıklı böbrek üstü bezinin tamamının veya seçilmiş durumlarda bir bölümünün çıkarılması işlemidir.

Laparoskopik yöntemde ameliyat, karın ya da bel bölgesinde oluşturulan birkaç küçük kesiden kamera ve ince cerrahi aletlerle gerçekleştirilir. Cerrah bezin çevre dokularla ve büyük damarlarla ilişkisini değerlendirerek adrenal bezi kontrollü biçimde çıkarır.

Kısa cevap: Laparoskopik adrenalektomi, uygun adrenal hastalıklarda büyük bir kesi yerine küçük kesilerden uygulanan minimal invaziv böbrek üstü bezi ameliyatıdır.

Hangi durumlarda uygulanabilir?

Her adrenal kitle ameliyat edilmez. Cerrahi karar; kitlenin hormon üretip üretmediği, görüntüleme özellikleri, büyüklüğü, zaman içindeki değişimi ve hastanın genel sağlık durumuna göre multidisipliner olarak verilir.

01FeokromositomaAdrenalin veya noradrenalin üreten adrenal tümörler.

02Aldosteron üreten adenomTedaviye dirençli hipertansiyon ve potasyum düşüklüğü oluşturabilen kitleler.

03Kortizol üreten kitleCushing sendromu veya otonom kortizol üretimiyle ilişkili durumlar.

04Şüpheli görüntülemeKötü huyluluk kuşkusu taşıyan veya büyüme gösteren kitleler.

05Seçilmiş büyük kitlelerBoyut tek başına karar değildir; yapı ve çevre dokularla ilişki önemlidir.

06Diğer seçilmiş hastalıklarKlinik kurul tarafından cerrahinin yararlı görüldüğü adrenal lezyonlar.

Ameliyat öncesi hazırlık.

Adrenal bez hormon üretebildiği için ameliyat öncesi hazırlık yalnızca standart cerrahi tetkiklerden ibaret değildir. Kan ve/veya idrar hormon testleri ile bilgisayarlı tomografi ya da MR bulguları birlikte değerlendirilir.

Temel değerlendirmeler

Hormon üretiminin araştırılması
Kitlenin radyolojik özellikleri
Kalp, tansiyon ve genel anestezi riski
Kullanılan ilaçların gözden geçirilmesi

Feokromositomada özel hazırlık

Ameliyat öncesi uygun ilaç tedavisi
Tansiyon ve nabız kontrolü
Sıvı dengesinin planlanması
Cerrahi ve anestezi ekiplerinin koordinasyonu

Ameliyat nasıl gerçekleştirilir?

İşlem genel anestezi altında yapılır. Kullanılacak transabdominal veya retroperitoneal yaklaşım; kitlenin tarafına, boyutuna, önceki ameliyatlara, vücut yapısına ve cerrahın deneyimine göre seçilir.

Konumlandırma ve küçük kesiler

Hasta uygun pozisyona alınır; kamera ile cerrahi aletlerin gireceği küçük kesiler hazırlanır.

Adrenal bezin ortaya konması

Çevre organlar korunarak bez ve adrenal damarlar dikkatle belirlenir.

Damar kontrolü ve çıkarma

Adrenal damar kontrol edilir, bez çevre dokulardan ayrılır ve koruyucu torba içinde çıkarılır.

Son kontrol

Kanama kontrolünün ardından kesiler kapatılır; hasta yakın takip ve iyileşme alanına alınır.

İyileşme süreci ve beklentiler.

Minimal invaziv yaklaşım, açık ameliyatla karşılaştırıldığında uygun hastalarda daha az ameliyat sonrası ağrı, daha kısa hastane yatışı ve daha erken iyileşme ile ilişkilidir. Ancak süreler; ameliyatın kapsamına, kitlenin hormon üretimine ve kişinin genel durumuna göre değişebilir.

Ameliyat sonrasında tansiyon, nabız, kan şekeri ve gerekli hormon düzeyleri izlenir. Bazı hastalarda geçici veya kalıcı steroid tedavisi gerekebilir. Patoloji sonucu ve hormon kontrolleri doğrultusunda takip planı oluşturulur.

Önemli: Kötü huyluluk veya çevre dokulara yayılım şüphesi bulunan bazı adrenal kitlelerde açık cerrahi daha güvenli ve onkolojik açıdan daha uygun olabilir. Yaklaşım kişiye özel belirlenir.

Sık sorulan sorular.

Her böbrek üstü bezi kitlesi ameliyat edilir mi?

Hayır. Hormon üretmeyen ve görüntülemede iyi huylu özellikler gösteren birçok adrenal kitle takip edilebilir. Karar hormon testleri, radyolojik özellikler, büyüme ve hastanın durumuna göre verilir.

Laparoskopik adrenalektomi kaç saat sürer?

Ameliyat süresi kitlenin boyutuna, tarafına, çevre dokularla ilişkisine ve uygulanan yönteme göre değişir. Kişiye özel tahmini süre ameliyat öncesi değerlendirmede paylaşılır.

Ameliyat sonrası hormon ilacı gerekir mi?

Tek taraflı ameliyat sonrası her hastada ömür boyu hormon ilacı gerekmez. Kortizol üreten kitlelerde veya iki adrenal bezin çıkarıldığı durumlarda steroid tedavisi gerekebilir.

Adrenal kitle biyopsiyle değerlendirilir mi?

Adrenal kitlelerde biyopsi rutin ilk değerlendirme yöntemi değildir. Özel durumlar dışında karar görüntüleme ve hormon testleriyle verilir; feokromositoma dışlanmadan biyopsi yapılmamalıdır.

Kapalı ameliyat her hasta için uygun mudur?

Hayır. Çevre dokulara yayılım kuşkusu, bazı büyük veya kötü huylu kitleler ve hastaya ait cerrahi riskler açık yöntemi gerektirebilir.

Bilgilendirme kaynaklarıEuropean Society of Endocrinology – Adrenal Incidentaloma Guideline SAGES – Minimally Invasive Treatment of Adrenal Pathology SAGES – Adrenal Gland Removal Patient Information

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Tanı, ameliyat gereksinimi ve cerrahi yöntem kişisel değerlendirme sonucunda belirlenir.

Adrenal kitlelerde kararkişiye özel verilmelidir.

Hormon üretimi, görüntüleme özellikleri, kitlenin çevre yapılarla ilişkisi ve genel sağlık durumu birlikte değerlendirilmelidir.

Değerlendirme için iletişime geçin →

Kapalı Yöntemle Böbrek Üstü Bezi Ameliyatı (Laparoskopik Adrenalektomi)